Weegschaal laten herijken

Een geijkte weegschaal waaraan gewerkt is, waarvan een zegel verbroken is of die buiten de tolerantie blijkt te lopen, moet opnieuw worden gekeurd en gestempeld voordat hij weer in de handel gebruikt mag worden. Wij mogen dat zelf doen, voor vijf merken en 101 modelreeksen.

Wanneer moet een weegschaal opnieuw geijkt worden?

• nadat er aan de weegtechniek is gewerkt, bijvoorbeeld een vervangen weegcel of print;
• nadat een zegel verbroken is;
• wanneer een controle laat zien dat het instrument buiten de tolerantie loopt.

De Nederlandse wet noemt voor de meeste weegschalen geen vaste herkeuringstermijn, maar u bent er wel verantwoordelijk voor dat het instrument op elk moment binnen de toleranties valt. Wat dat betekent, staat in de Metrologiewet en uw weegschaal.

Wanneer moet een weegschaal geijkt zijn?

Als het gewicht bepaalt wat een klant betaalt, of wat er wettelijk verantwoord moet worden: verkoop op gewicht in winkel en groothandel, afval en recycling, apotheekbereiding, medisch wegen en het afwegen van voorverpakte producten (zie het e-teken op voorverpakkingen). Weegt u alleen intern, voor uw eigen productie of voorraad, dan is ijken niet verplicht en is kalibreren meestal genoeg. Meer in wat is een geijkte weegschaal; een nieuw geijkt instrument vindt u onder geijkte weegschalen.

Het M-teken en de zegels

Een geijkte weegschaal herkent u aan het groene M-teken en de metrologische markering. De onderdelen die het meetresultaat bepalen, zijn verzegeld. Een verbroken zegel maakt de ijk ongeldig: het instrument mag dan niet meer in de handel worden gebruikt tot het opnieuw is gekeurd en gestempeld. Maak de zegels dus nooit zelf open, ook niet om "even" iets bij te stellen.

Zo verloopt een herijk

1. Melding. Merk, type en serienummer; wij kijken of het model onder een certificaat valt dat wij mogen gebruiken.
2. Nakijken en zo nodig repareren of justeren, met originele onderdelen.
3. Keuring met testgewichten tegen de eisen uit de typegoedkeuring.
4. Stempelen en verzegelen; u krijgt de weegschaal terug met een geldig stempel.

Erkend Keurder

Weegexperts is erkend als keurder en mag geijkte weeginstrumenten zelf opnieuw keuren en stempelen, zonder dat u daarvoor een andere partij hoeft in te schakelen.

Waarom wij dat mogen

Om een weeginstrument opnieuw te stempelen heb je de typegoedkeuring van de fabrikant nodig - het certificaat waarop het instrument ooit is goedgekeurd. Vier fabrikanten hebben ons schriftelijk het recht gegeven die certificaten daarvoor te gebruiken: Adam Equipment, Giropes (Baxtran), Gram Precision en Ohaus. Voor Kern & Sohn vragen wij de verificatie zelf aan bij een aangemelde instantie, onder module F van de NAWI-richtlijn.

Wij gebruiken daarbij originele onderdelen van de fabrikant. Dat is geen detail: met een ander onderdeel vervalt de goedkeuring.

Ook het model dat wij niet meer verkopen

De machtigingen dekken 101 modelreeksen van vijf fabrikanten. Daarvan staan er 88 in onze eigen catalogus, met 355 uitvoeringen die het M-teken kunnen dragen. De rest zijn reeksen die wij niet meer verkopen maar wél mogen herijken.

Per merk, uit onze eigen catalogus:

• Kern & Sohn - 33 series, 162 ijkbare uitvoeringen
• Ohaus - 18 series, 119 ijkbare uitvoeringen
• Baxtran - 15 series, 37 ijkbare uitvoeringen
• Adam Equipment - 17 series, 35 ijkbare uitvoeringen
• Gram - 3 series
• WPL Industries - de R10-indicatoren

Staat uw type er niet bij? Geef het door met het typeplaatje erbij; wij zoeken op of het onder een van de certificaten valt.

Herijk combineren met onderhoud of kalibratie

Een herijk komt zelden alleen: meestal is er gerepareerd of wordt het instrument toch nagekeken. Wij doen het in dezelfde beurt, zodat het instrument maar één keer stilstaat. Zie reparatie, onderhoud en kalibreren met certificaat; voor een weegbrug staat het apart onder weegbrug ijken en kalibreren.

Wat u voorbereidt

• het merk, het type en het serienummer - een foto van het typeplaatje en van de metrologische markering is genoeg;
• wat er met het instrument gebeurd is: een reparatie, een verbroken zegel, een afwijking;
• waar het staat, en of het verplaatst kan worden;
• of er meer geijkte instrumenten op dezelfde locatie staan - die doen wij dan in dezelfde ronde.

Houd de weegschaal tot de keuring buiten gebruik voor de handel; voor intern wegen mag hij blijven werken.

Een nieuwe weegschaal geijkt laten leveren

Heeft u een nieuwe weegschaal nodig voor de handel, bestel hem dan direct geijkt. Bij een aantal modellen kan de eerste ijk alleen in de fabriek gebeuren; wij zeggen bij de bestelling wat er voor uw uitvoering nodig is, zoals het adres waar het instrument komt te staan. Het assortiment staat onder geijkte weegschalen.

Veelgestelde vragen over herijken

Wat is het verschil tussen ijken en herijken?

IJken is de eerste keuring, waarbij het instrument het M-teken krijgt. Herijken is elke keuring daarna: nadat er aan de weegtechniek is gewerkt, nadat een zegel verbroken is, of als het instrument buiten de tolerantie loopt.

Mag ik zelf de zegels verbreken?

Nee. Een verbroken zegel maakt de ijk ongeldig en het instrument mag dan niet meer in de handel worden gebruikt tot het opnieuw is gekeurd en gestempeld.

Mijn weegschaal is ouder en staat niet meer in jullie winkel. Kan die nog?

Waarschijnlijk wel. De machtigingen van de fabrikanten dekken ook reeksen die wij niet meer verkopen. Geef het merk en het type door - dat staat op het typeplaatje - dan kijken wij of het onder een certificaat valt dat wij mogen gebruiken.

Hoe vaak moet een weegschaal herijkt worden?

Voor de meeste weegschalen noemt de wet geen vaste termijn. U bent er wel voor verantwoordelijk dat het instrument binnen de toleranties blijft; een periodieke controle maakt dat aantoonbaar.

Kan een weegschaal van een ander merk herijkt worden?

Alleen als wij de typegoedkeuring van die fabrikant mogen gebruiken: dat geldt voor Kern, Adam, Ohaus, Baxtran en Gram. Bij een ander merk zeggen wij vooraf wat er kan.

Kan de herijk op locatie?

Ja, voor instrumenten die niet verplaatst kunnen worden, zoals vloerweegschalen en weegbruggen. Een kleinere weegschaal kan ook naar onze werkplaats.